Home  >  Nieuws   >  Algemene Beschouwingen 2015

Algemene Beschouwingen 2015

01 okt 2014 Algemene beschouwingen 2015 algemene beschouwingen 2015

Vandaag werden de algemene beschouwingen voor 2015 uitgesproken. Hieronder lees je de spreektekst van D66-fractievoorzitter Jan Paternotte.

Voorzitter,

Dit is niet de eerste keer dat ik het woord voer over een begroting van de gemeente Amsterdam. Maar toch voelt dit als een bijzondere begroting.

Want oppositie voeren, alternatieven schrijven, campagnevoeren en formeren, dat doen politici om hun idealen te realiseren, en deze terug te zien in de stad. Een cruciale stap die daaraan vooraf gaat: is dat ze zwart op wit staan in de conceptbegroting van Amsterdam.

En die staat er nu.

Geen raadslid in deze zaal kan zich heugen dat een begroting zo verschilde van die van het voorgaande jaar.

Er staan torenhoge ambities in deze begroting.

Niemand in deze raad, of in de collegebankjes, heeft eerder zo’n fors extra bedrag in een begroting gezien voor de kinderen. En de Amsterdammers die voor de klas staan. Niemand in deze raad heeft zo’n hoog budget in een begroting gezien om armoede aan te pakken. Vooral voor kinderen en ouderen. Niemand in deze raad heeft eerder een serieuze lastenverlichting in een begroting kunnen vinden. Laat staan een plan om belastingen af te gaan schaffen.

Het is natuurlijk niet zo gek dat ik dat zeg, want deze begroting is het gevolg van een nieuwe samenwerking. Een een mix van partijen waarvan weinigen vermoedden dat het zo’n goede smaak zou opleveren. Het zijn forse ambities, zeker ook financieel, dat geef ik meteen toe. En daar staat dan ook nogal wat tegenover. Een flinke besparing op de gemeente zelf: op de huisvesting en op inkoop.

En iedereen die zich afvraagt of dat nou allemaal niet wat ambitieus is, die heeft helemaal gelijk.

Dit college had het zichzelf veel makkelijker kunnen maken door minder ambitieus te zijn. Door niet zoveel verandering in zijn allereerste begroting te willen verwerken.

Maar als je een akkoord sluit op verandering, dan begint dat met een andere begroting.

Wouter Bos citeerde in zijn boek “Dit land kan zoveel beter” de Amerikaanse dichter Robert Frost. Van de vorige voorzitter mocht ik nooit uit dit stukje werk van Wouter Bos citeren, maar dankzij de nieuwe voorzitter mag het nu wel.

Two roads diverged in a wood, and I, I took the one less traveled by. And that has made all the difference.Voorzitter,

Vorig jaar was het Nederland-Ruslandjaar. De Russische president Putin was op bezoek in Amsterdam. In de krant las ik ’s middags dat de burgemeester van Amsterdam die dag geen tijd had om president Putin de hand te schudden. Diezelfde avond trof ik de burgemeester aan in Café Amstelhoeck, waar hij met een klein gezelschap sprak over de Top600.

Ik was op dat moment blij dat onze burgemeester zo – op zijn eigen chique manier – namens alle Amsterdammers duidelijk maakte dat deze stad staat voor vrijheid.

Na afgelopen zomer zag ook het kabinet dat de burgemeester van Amsterdam aan de juiste kant van de geschiedenis stond.

Amsterdam is geen eiland. Dat zien we op straat. Aan demonstraties. Dat zien we in een kerk, een kantoor, een school of een garage vol asielzoekers, die we weliswaar geen vluchtelingen meer mogen noemen, maar die wel daadwerkelijk gevlucht zijn voor het land waar ze geboren zijn.

En ik ben blij dat we als stad er steeds in slagen om alle emoties die het oproept Amsterdams te houden. Scherp, brutaal, duidelijk, maar niet over de scheef. En óók dat is de verdienste van een burgemeester die bij de Amsterdammer het gezag geniet om de stad bij elkaar te houden.

Voorzitter,

Wij verwachten veel van dit college. En daarbij heb ik het natuurlijk over onderwijs, groen, bouwen, banen en het bestrijden van armoede. Wat ik nog niet heb genoemd is onze taak om de financiën van Amsterdam op orde te brengen.

We komen van ver:

Met meerdere gemeentelijke diensten die helemaal of half onder verscherpt toezicht staan. Met onzuivere waardebepalingen, waaronder misschien wel de Belastingheffing onrechtmatig wordt verklaard. Met verbeterplannen die op zich de gemeente al veel geld kosten. Twee verbeterplannen voor de Dienst Belastingen: 8 miljoen. DIVV 2 miljoen.

Ik zie de stevige maatregelen die daarvoor worden genomen.

  • Een veel steviger rentebuffer dan eerst gepland was.
  • Structurele uitgaven veel vaker structureel gaan dekken. Geld voor schoolgebouwen of armoedebestrijding werd vroeger last minute bijeengeschraapt. Het is nu gewoon onderdeel van de rompbegroting
  • Het gaan opschonen van de reserves
  • Overschrijdingen worden gecompenseerd binnen eigen budgetten. Een belangrijk doel van dit college is om de schulden van Amsterdam onder controle te brengen. Oftewel: dat ze over vier jaar lager zijn dan wanneer wij geen maatregelen zouden nemen.

En wat dat betreft zet de begroting ons wel voor vraagtekens. In het voorjaar heb ik met meerderen van u onderhandeld over de financiën van de stad. We kregen daarvoor de meest actuele informatie van het vorige college. En daar werd een projectie voor de externe schulden van de gemeente op tafel gelegd voor 2017: 4.1 miljard. Nu blijkt uit deze begroting dat de gemeente in 2017 4.8 miljard aan schulden heeft. 700 miljoen euro meer.

Mijn vraag aan het college is: hoe kan het dat de gemeente tot vandaag geen duidelijk beeld had van de ontwikkeling van onze schuldpositie? En welke bedragen waren toen niet in beeld die maken dat de schuld in 2017 maar liefst 700 miljoen euro hoger uitvalt dan de projectie die wij hadden. En is de wethouder financiën het met mij eens dat een einde moet komen aan de praktijk waarin de gemeente in één jaar tijd met honderden miljoenen goochelt en ze op het cruciale moment van een formatie kwijt lijkt te zijn?

Voorzitter, ik zie ondertussen wel dat dit college maatregelen neemt tegen die schulden.

We gaan de enorme vastgoedportefeuille van de gemeente verkleinen. We gaan meer bouwprojecten meteen afbetalen, in plaats van daarvoor een nieuwe hypotheek af te sluiten.

We gaan – bovenop de afspraken in het collegeakkoord – een veel hogere rentebuffer instellen. Bij de huidige rentestand betekent dat ongeveer alles bij elkaar 230 miljoen extra aan verlichting van de externe schuldenlast. Dat komt bovenop de ambitie om 250 miljoen euro te besparen door vastgoed af te stoten. Als iemand mij een voorbeeld kan geven van een financiële maatregel die zo zuinig en verantwoord is als deze en in de laatste drie decennia aan deze gemeenteraad is voorgesteld, dan krijgt u met Sinterklaas van mij een kilo chocolademunten.

Het is voor het eerst dat deze maatregelen worden genomen. En dat is maar goed ook. Want D66 houdt vast aan schuldreductie.

En hiermee hebben we een echte karakteristiek van D66 bij de kop, zoals de media ons graag herkennen: enerzijds is er veel veranderd, anderzijds is er niets veranderd.

Dat was geen citaat van Wouter Bos of Robert Frost, maar van Hans van Mierlo.

Bovendien, ik heb het al een paar keer gezegd: wij willen de stad besturen met 45 raadsleden, niet met 26. Voor de zomer heeft de Partij voor de Dieren het collegeakkoord geamendeerd. Voor het eerst in de geschiedenis schreef die partij een tekst van een bestuursakkoord.

En ik wil de PvdA dan ook complimenteren met de voorstellen die zij afgelopen zomer heeft ingediend op het gebied van zorg, werkloosheid, het MBO en de Sloterplas.

Want dat is precies waartoe wij alle 45 raadsleden uitnodigen: denk mee en werk mee aan de ambities van de stad. En volgens mij wil mevrouw Moorman daar helemaal niet mee ophouden en wil zij graag blijven meedenken. Over de plannen die gaan komen voor meer banen, minder armoede, nuttige investeringen in de buurten, het realiseren van meer gewone huurwoningen, meer groen en het op orde brengen van de financiën.

Dat neemt niet weg dat mijn partij uiteindelijk verwacht dat ambities nog concreter worden. We willen dat met duidelijke indicatoren ook vastleggen. Indicatoren waaraan we kunnen beoordelen of onze ambities voor Amsterdam worden gerealiseerd en tegen de laagst mogelijke kosten. Het is logisch dat die er nu nog niet op alle punten liggen, maar de vraag aan het college is hoe zij de komende tijd – liefst in gesprek met deze gemeenteraad – die stippen op de horizon willen zetten.

Voorzitter,

Amsterdam heeft in deze wereld, in dit land, een bijzondere verantwoordelijkheid. Marieke van Doorninck heeft een jaar geleden die verantwoordelijkheid op de politieke agenda geplaatst met haar pleidooi om elk jaar geld te reserveren voor het helpen van kwetsbare asielzoekers. In deze begroting staat voor het eerst zo’n bedrag. Dat is winst.

Maar omdat het kabinet Rutte-Asscher erop staat asielzoekers op straat te zetten. Uitgeprocedeerde asielzoekers die niet terug kunnen naar het land van herkomst . Daarom heeft Amsterdam weer een extra verantwoordelijkheid. Ook nu heeft GroenLinks daar stevig op gehamerd, zij het nog niet op het hoofd van Daniel Peters. Mede namens mijn collega Peters van de SP dien ik daarom twee moties in.

In de eerste vragen wij aan de Burgemeester om met het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers afspraken te maken om te voorkomen dat in Amsterdam nieuwe asielzoekers op straat belanden. In Utrecht bestaat die afspraak, en werd afgelopen week voor het eerst sinds jaren die afspraak geschonden door staatssecretaris Teeven.

In de tweede vragen wij het College om voor de Amsterdamse asielzoekers die op straat zijn beland en de afgelopen 2 jaar hebben rondgezworven door de stad deze winter bed, bad en brood te verzorgen.

En voorzitter, Als het college die moties nu ook nog kan steunen dan staat de basis van deze begroting op een sterk fundament. Heldhaftig de ambities opgeschroefd Vastberaden gekozen voor verbetering. En barmhartig voor de zwakkeren.

(De uitgesproken tekst geldt)

Blijt op de hoogte

Er gebeurt veel in de Amsterdamse politiek, en ik geef je graag mijn perspectief. Blijf op de hoogte en schrijf je in voor mijn nieuwsbrief.

Gelieve eneter juiste e-id
jan paternotte
Janpatimage

Mijn fractiegenoten

Members00
  • Member01
  • Member02
  • Member03
  • Member04
  • Member05
  • Member06
  • Member07
  • Member08
  • Member09
  • Member10